Antik Roma Sanatı, Mimarisi

Erken dönemin sanattan siyasete küresel gücü Roma Devleti: Antik Roma sanatı, mimarisi, Roma İmparatorluğu sanat ve mimari faaliyetler konusu makalenin temel konusudur.

Roma sanatı, Antik Roma ve Roma İmparatorluğu topraklarında yapılmış olan görsel sanatları, mimariyi, resmi, heykeli ve mozaik çalışmaları ile metal işçiliğini, mücevher gravürünü, fildişi oymaları ve cama işlenen lüks nesneleri içerir. Buna rağmen Romalılar için heykel, en yüksek sanat biçimi olarak kabul edilmiştir.

Roma Sanatının Özellikleri

Roma sanatı gerçekçi anlatım biçimini Etrüsk sanat tarzından, ideal güzellik anlatım biçimini Helenistik sanat tarzından almıştır. Roma sanatı bu iki kültürün üst bir sentezi sayılabilir. Mimaride kemer ve tonoz kullanımı yaygınlaşmıştır. Heykelde gerçekçi temsillere yer verilmişitir. Roma resim sanatında ise detay, renk ve hassasiyet özelliklerine sahiptir.

Antik Roma Sanatı

Romalılar, sanatı son derece gelişmiş olan Etrüsklerin kültürel birikiminden yararlandılar ve hayran oldukları Yunan estetik standartlarından etkilenmişlerdi. Romalılar Yunanistan’ı fethettiklerinde sanatlarına hayran kaldılar ve Yunanlıları taklit etmeye başladılar.

Romalılar için seramik eşyalar lüks bir ürün olarak kabul edilmiyordu. Terra Sigillata’daki üretim sonrası nihai işlem olarak kabartmalarla süslenen seramikler, uygun fiyatlı olması nedeniyle toplumun büyük çoğunluğu tarafından alıcı buluyordu. Roma sikkeleri önemli bir iletişim aracıydı ve birçoğu günümüze kadar geldi. Bu dönem sanatçılarının geleneksel olarak, Yunan örneklerini kopyalamış olsalar da, yapılan son çalışmalar, Roma sanatının da son derece yaratıcı olduğunu göstermiştir. Romalılar, Ağır Yunan modellerine dayanan ve aynı zamanda Etrüsk, yerli İtalik ve hatta Mısır görsel kültürünü de kapsayan motiflerle güçlü bir sanat ekolü oluşturmuşturlar. Stilistik eklektizm ve pratik uygulama, birçok Roma sanatının ayırt edici özellikleri arasındadır.

Bu dönemin sanatla ilgili en önemli tarihçisi olan Pliny, neredeyse tüm sanat biçimlerinin heykel, manzara, portre resmi olduğunu ve Yunan sanatının bazı durumlarda Modern Roma’dan daha gelişmiş olduğunu belirtmiştir.

Antik Roma Heykel Sanatı

Üsküp, Praxiteles, Phidias ve Lysippos‘ta en önde gelen heykeltıraşları vardı. Heykel sanatı Yunanistanın çeşitli şehirlerinden yaşayan heykeltraşların Roma’ya gelmesi ve heykel sanatının hızlı bir şekilde öğrenilmesi ile Yunan tarzı heykel gelişimi sağlanmıştı. Roma heykeltraşları, kopya ettikleri Yunan sanatını işlerken, Helenistik heykel kalitesinden ödün vermemişlerdir.

Romalılar tarafından kullanılan sanat formlarının ve yöntemlerinin çoğu yüksek ve alçak kabartma, ayaklı heykel, bronz doküm, mozaik, madeni para, güzel mücevher ve metal isleri, mezar heykeli, perspektif çizimi, karikatür, portre resim, mimari heykel, hepsi Antik Yunan sanatçıları tarafından geliştirilmiş veya rafine edilmiştir. Bu duruma tek istisna, omuzları içermeyen Roma büstüdür.
Geleneksel baş ve omuz büstü, Etrüsk bir hayvan kurbanının hazırlanması, mermer, mimari kabartma parçası, MS 2. yüzyılın ilk çeyreği; Roma, İtalya veya erken bir Roma formu olabilir. Kısmen Roma şehirlerinin güç ve nüfus bakımından Yunan şehir devletlerinden çok daha büyük olması ve genellikle daha az taşra olması nedeniyle Antik Roma’daki sanat daha geniş ve bazen daha faydacı bir amaç aldı. Roma kültürü birçok kültürü özümsedi.

Roma sanatı, çok daha büyük miktarlarda hizmete alınmış, sergilenmiş, sahiplenilmiş ve Yunan zamanlarından daha fazla kullanıma uyarlanmıştır. Zengin Romalılar daha materyalistti; duvarlarını sanatla, evlerini dekoratif objelerle ve kendilerini güzel mücevherlerle süslerlerdi. Geç İmparatorluğun Hristiyan dönemi olan MS 350 ila 500 arasında, duvar resmi, mozaik tavan ve zemin çalışması, hamamlar, mezar heykeli gelişirken, büyük olasılıkla dini nedenlerden dolayı yuvarlak ve panel resmindeki cam boyalı heykellerin yapımı durdu. Vatikan Müzeleri‘nde bir çok önemli sanat eseri görülebilir.

Batı Roma’nın iyice prestijini ve gücünü kaybetmesiyle beraber birçok heykeltraş, ressam ve sanatçı doğu Roma’nın başkenti Konstantin’e taşındı. Bu sanaatkar ve zanaatkarların en bilinen işi Konstantin’de yapılan Ayasofya Kilisesinin ve Ravenne’da bulunan San Vitale Bazilikasının mozaiklerin İmparator Konstantin emriyle yapılmasıydı.

Antik Roma İmparatorluğu Mimarisi

Mimarlık, Romalıların sanatsal ifadelerinin en büyüğüydü. İçinde en çok öne çıkan özellik yay kullanımıdır. Roma heykelleri ise esasen orijinal Yunan heykellerinin kopyalarıdır. Onlarda gerçekçilik çarpıcı bir özelliktir. Dört stile ayrılan Roma resmi, bazen duvarların rengiyle, bazen de yanılsama veya ayrıntıların zenginliğiyle karakterize edilir. Bir Roma amfi tiyatrosu olan Colosseum, gösterileri izlemek için 40.000’den fazla insanı ağırladı. Roma mimarisinde portallar, su kemerleri, binalar, anıtlar ve tapınakların yapımı öne çıkar. Yapılarda kemer ve tonoz kullanımında olduğu gibi pratiklik ve yenilikle inşa edildi. 1900 yıl sonra Rönesans sanatçıları tarafından kullanılan, hemen hemen her sanatsal teknik ve yöntem, Antik Yunan sanatçıları ilham alınarak geliştirildi. Yunan sanatçıların toplumlarında büyük saygı gördükleri yerde, çoğu Roma sanatçısı anonimdi ve esnaf olarak kabul edildi. Antik Yunanistan’da olduğu gibi, Roma sanatının büyük ustalarının kaydı ve neredeyse imzalı eserleri de yoktur. Yunanlıların büyük sanatın estetik niteliklerine taptığı ve sanatsal teori üzerine kapsamlı bir şekilde yazdığı yerde, Roma sanatı daha dekoratif ve statü ve zenginliğin göstergesiydi.

Roma resmine ait çalışmalar ve eserlerden günümüze sadece İmparatorluğun yıkılmasına yakın zamanda yapılmış olanlar dışında pek bir şey kalmamıştır. En iyi bilinen ve en önemli çalışmalar, Pompeii, Herculaneum ve yakın yerlerde bulunan zengin ailelerin duvarlarını süsleyen çalışmalardır. MS 79 senesinde Vezüv Yanardağının patlaması ile beraber kül ve tüf yığınının altında kalan bu resimler günümüze kadar korunmuştur. Ayrıca MS 3. yüzyıldan başlayarak günümüze kadar, yaklaşık 400 kadar kullanılmış Roma Yeraltı Mezarlarından kalma büyük bir tablo bulunmaktadır. Bu eserde, Pompei’de anlatılan sosyal yaşamdan daha mütevazı bir yaşam resmedilmişti. Bunların dışında Neron’un imparatorluk sarayı duvarlarından alanlar, Domus Aurea Mağara resimleri, Mısır Romasında bulunan kayum nova potreleri dışında sayılacak pek bir örnek kalmamıştır. Roma Forumu, Roma Devletinin mimari anlayışla ilgili bir çok tipi örneği içerir.

Pompei şehrinde bir boyama 4. ve 5. yüzyıllarda Roma’ya ithal edilen Yunan resimlerinden veya İtalya’da o dönemde yapılan ahşap üzerine yapılan resimlerden günümüze bir şey kalmamıştır. Özetle, yaklaşık 900 yıllık Roma tarihinde dekoratif resim çalışmaları sadece 200 yıl ile sınırlıdır. Roma Döneminde, duvar resimlerinin çoğu secco “kurutma” yöntemi kullanılarak yapılmış olsa da mozaik kullanılan bazı fresk resimleri de vardır. Antik Roma Sanatı, Mimarisi, Roma İmparatorluğu Sanat ve Mimari Faaliyetler.