Postmodern d\u00fc\u015f\u00fcnce i\u00e7inde \u00f6nemli bir etkinli\u011fi olan Amerika\u00adl\u0131 \u00e7a\u011fda\u015f sosyolog Daniel Bell<\/strong>, f\u00fct\u00fcrolojik postend\u00fcstriyel yani sanayi sonras\u0131 toplum toplum<\/strong> (post-industrial society) ve \u2018sonculuk\u2019-endizm- (ideolojinin Sonu) adl\u0131 kitab\u0131n\u0131n neticesinde \u00e7\u0131kan bir kavram) kavramlar\u0131 arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile postmodern d\u00f6nemin tablosunun fonuna zorunlu olarak eklenen bir d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrd\u00fcr. 19. ve 20. y\u00fczy\u0131lda geli\u015fen h\u0131zl\u0131 bir sanayile\u015fme s\u00fcrecinden sonra Bell, sanayi sonras\u0131 d\u00f6neme ge\u00e7ildi\u011fini belirtir. Kavramsal olarak Bell\u2019in \u201csanayi-\u00f6tesi toplum kavram\u0131 \u00f6zel veya somut bir toplumun tasviri de\u011fil, analitik bir kurgudur. (Sanayi Sonras\u0131 Toplum, Daniel Bell<\/em>) Bu kav\u00adram, geli\u015fmi\u015f Bat\u0131 toplumlar\u0131ndaki sosyal tabakala\u015fma yap\u0131s\u0131 ve toplumsal d\u00fczenin yeni eksenlerini tan\u0131mlayan bir paradigma veya toplumsal \u00e7er\u00e7eve\u201dyi anlat\u0131r. Bu noktada Bell in gelecekte g\u00f6r\u00fc\u00adlece\u011fini anlatt\u0131\u011f\u0131 bu toplum tipi (Bell\u2019in gelece\u011fi g\u00fcn\u00fcm\u00fczd\u00fcr) ge\u00adli\u015fmi\u015f sanayi toplumlar\u0131n\u0131n bir sonraki evresi olarak g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Bell e g\u00f6re sanayi sonras\u0131 toplumun \u00f6zellikleri \u015f\u00f6yle s\u0131ralanmaktad\u0131r:<\/p>\n Bu ba\u011flamda sanayi toplumu \u00fcretime dayal\u0131 bir toplum ve \u00fcre\u00adtim ili\u015fkilerinin egemenli\u011finde olan bir toplumken, post-sanayi<\/strong> toplumunda ise hizmet ekonomisinin varl\u0131\u011f\u0131nda farkl\u0131 toplumsal ili\u015fkiler ve tabakalar olu\u015fmaktad\u0131r. Sanayi toplumunda \u00fcretim fa\u00adaliyetlerinin i\u00e7inde var olan mavi yakal\u0131 mesleklerden ve i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 gibi geni\u015f bir tabakadan bahsedilmesine kar\u015f\u0131n, post sanayi toplumunun bilgiyle olu\u015fan hizmet sekt\u00f6r\u00fcnde beyaz yakal\u0131lar, yani uzmanlar\/profesyonellerden bahsedilir.\u00a0<\/sup> Hizmet sekt\u00f6r\u00fc, sa\u011f\u00adl\u0131k, finans, ula\u015f\u0131m, e\u011fitim, y\u00f6netim gibi faaliyetlerden olu\u015fur. Bu a\u015famada \u00f6n plana \u00e7\u0131kan \u00fcretilen meta\/mal de\u011fil, \u00fcniversitelerin, uzmanlar\u0131n olu\u015fturdu\u011fu bilgidir.\u00a0(Sanayi Sonras\u0131 Toplum, Daniel Bell<\/em>) Dolay\u0131s\u0131yla, sanayi toplumunda- ki kalabal\u0131k i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n yerini, post-sanayi toplumunda meslek gruplar\u0131\/\u00f6rg\u00fctleri al\u0131r. Bell e g\u00f6re post-sanayi toplumu, sanayi toplumundaki \u00e7at\u0131\u015fmalardan ve gerilimlerden kurtulmu\u015f olan daha iyi bir toplumdur.<\/p>\n Bell\u2019in post-sanayi toplum kavram\u0131, postmodernizme eklemle\u00adnebilecek \u00f6zellikler ta\u015f\u0131rken bir ba\u015fka kavram olan \u2018sonculuk\u2019 kavra\u00adm\u0131 daha \u00e7ok tart\u0131\u015f\u0131lan ve ele\u015ftirilen bir kavram olmu\u015ftur. Sonculuk kavram\u0131 Fukuyama (tarihin sonu tezi fikri) gibi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrler \u00fczerin\u00adde etkili olmu\u015ftur. Bilhassa 20. y\u00fczy\u0131ldaki Sovyetlerin da\u011f\u0131lmas\u0131yla beraber \u2018soncu\u2019 kehanetin bir anlamda ger\u00e7ekle\u015fti\u011fini ve kavram\u0131n daha pop\u00fcler bir hale geldi\u011fini s\u00f6yleyebiliriz.<\/p>\n Bell’e g\u00f6re, ideoloji sek\u00fcler bir dindir, ama ideoloji din kadar insan hayat\u0131nda \u00f6nemli olamam\u0131\u015ft\u0131r. En az\u0131ndan dinin yerini almaya \u00e7al\u0131\u015fan ideoloji, dinin sek\u00fcler d\u00fcnyada uzakla\u015fmas\u0131yla olu\u015fan bo\u015flu\u011fu kolektif duygularla doldurmaya \u00e7abalam\u0131\u015ft\u0131r.\u00a0(Sanayi Sonras\u0131 Toplum, Daniel Bell<\/em>). Bu a\u00e7\u0131dan liberal ve sosyalist iki ideolo\u00adjinin varl\u0131\u011f\u0131ndan bahseden Bell’e g\u00f6re bu ideolojiler, 1950\u2019lerden itibaren insanlar\u0131 harekete ge\u00e7irme konusundaki etkinli\u011fini kay\u00adbetmi\u015ftir. \u0130deolojilerin insanlar \u00fczerinde etkisizle\u015fmesinin iki ne\u00addeni vard\u0131r: \u201cBirincisi ideolojik \u00e7at\u0131\u015fmalar\u0131n siyasal ya da ekonomik bunal\u0131mlar\u0131 \u00f6nleyememesi; \u0130kincisi, refah devletinin kapitalizme getirdi\u011fi uyarlamalard\u0131r.\u201d Bu anlamda ideolojilerin sonunu geldi\u011fi\u00adni ilan eden Bell’e g\u00f6re, bunun en \u00f6nemli nedeni, ideolojik zeminde oturan bask\u0131c\u0131 rejimlerin insanlara uygulad\u0131klar\u0131 \u015fiddettir.<\/p>\n 2011 y\u0131l\u0131nda hayat\u0131n\u0131 kaybeden Bell “modernist\u201d ve \u201cmuhafa\u00adzak\u00e2r\u201d kimli\u011fe sahip olup, postmodern tart\u0131\u015fmalar\u0131n en yo\u011fun ol\u00addu\u011fu s\u00fcrece \u015fahitlik etmi\u015ftir. Bell, “a\u00e7\u0131k\u00e7a d\u00fcrt\u00fc, zevk, \u00f6zg\u00fcrle\u015fme ve erotizmle ili\u015fkilendirdi\u011fi postmodernizmi benimsemeyerek ele\u015ftirir. Postmodern olarak g\u00f6sterilen geli\u015fmeler, insan ve toplum \u00fczerinde olumsuz etkilerinden endi\u015fe duyan Bell, postmodern olarak nitelendirilen bir toplumun rasyonaliteden ve verimliliktenuzak durmas\u0131n\u0131n sosyal de\u011fi\u015fimleri tetikleyece\u011fini belirtir.<\/p>\n \u00d6zetle Bell\u2019in sanayi sonras\u0131 toplum ve ideolojinin sonu d\u00fc\u00ad\u015f\u00fcncesi, postmodern d\u00fc\u015f\u00fcnceden biraz \u00f6nce (20. y\u00fczy\u0131l\u0131n ikinci yar\u0131s\u0131nda olmas\u0131 bak\u0131m\u0131ndan ayn\u0131 d\u00f6nemlerde) literat\u00fcre giren bir teori olmas\u0131 bak\u0131m\u0131ndan dikkate \u015fayand\u0131r. Postmodern d\u00fc\u015f\u00fcnce\u00adye dolayl\u0131 olarak katabilece\u011fimiz Bell\u2019in sanayi sonras\u0131 toplumu, \u00f6zellikleri a\u00e7\u0131s\u0131ndan enformatik de\u011fi\u015fimlerin etkiledi\u011fi bir toplum olarak g\u00f6rmesi a\u00e7\u0131s\u0131ndan ve bunun postmodern toplumun \u00f6zellik\u00adlerini yans\u0131tmas\u0131 bak\u0131m\u0131ndan manidar g\u00f6r\u00fclmektedir.<\/p>\n Modernite, Postmodernite ve Bauman, Mehmet E. \u015eim\u015fek, Belge Yay\u0131nlar\u0131<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Sanayi Sonras\u0131 Toplum, Daniel Bell Postmodern d\u00fc\u015f\u00fcnce i\u00e7inde \u00f6nemli bir etkinli\u011fi olan Amerika\u00adl\u0131 \u00e7a\u011fda\u015f sosyolog Daniel Bell, f\u00fct\u00fcrolojik postend\u00fcstriyel yani sanayi sonras\u0131 toplum toplum (post-industrial society) ve \u2018sonculuk\u2019-endizm- (ideolojinin Sonu) adl\u0131 kitab\u0131n\u0131n neticesinde \u00e7\u0131kan bir kavram) kavramlar\u0131 arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile postmodern d\u00f6nemin tablosunun fonuna zorunlu olarak eklenen bir d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrd\u00fcr. 19. ve 20. y\u00fczy\u0131lda geli\u015fen h\u0131zl\u0131 bir […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":5356,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_et_pb_use_builder":"","_et_pb_old_content":"","_et_gb_content_width":"","footnotes":""},"categories":[266,124],"tags":[],"class_list":["post-5349","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-sanat-felsefesi","category-sanat-tarihi"],"yoast_head":"\n\n
Post-Sanayi<\/h3>\n
Modernist ve Muhafa\u00adzakar<\/h3>\n